टॅगेट्स (मेरीगोल्ड): झेंडू (टॅगेट्स एसपीपी.) एक वार्षिक फ्लॉवर आहे जो त्याच्या तेजस्वी फुलांसाठी ओळखला जातो. हे निचरा झालेल्या मातीमध्ये भरभराट होते आणि बाग, फुलांच्या व्यवस्थेमध्ये आणि पारंपारिक औषधांमध्ये वापरली जाते.
टॅगेट्स (झेंडा) ला आपण इंग्रजीमध्ये Tagetes (Marigold) असे म्हणतो. टॅगेट्स (झेंडा) हे भारतामध्ये पिकवले जाणारे एक महत्त्वाचे नॉन-फाउंडर पीक आहे. तसेच या पिकाचे वेगवेगळे वैद्यकीय गुणधर्म देखील आहेत.
टॅगेट्स (झेंडा) विषयी महत्त्वाची माहिती Tagetes (Marigold) information in Marathi
टॅगेट्स (झेंडा) हे एक फुलझाडे आहे. टॅगेट्स (झेंडा) पिकाचे शास्त्रीय नाव हे टॅगेट्स एसपीपी. आहे.टॅगेट्स (झेंडा) पिकाचे उगमस्थान हे मेक्सिको आहे. टॅगेट्स (झेंडा) पिकाची शास्त्रीय फॅमिली ही Asteraceae आहे. भारतामध्ये टॅगेट्स (झेंडा) पिकाचा उपयोग हा फुलझाडे पीक म्हणून केला जातो. भारतामध्ये मुख्यतः खरीफ, उन्हाळा हंगामामध्ये टॅगेट्स (झेंडा) ची लागवड केली जाते
| पीक | माहिती |
|---|---|
| पिकाचे नाव | टॅगेट्स (झेंडा) |
| इंग्रजी नाव | Tagetes (Marigold) |
| शास्त्रीय नाव | टॅगेट्स एसपीपी. |
| फॅमिली | Asteraceae |
| उगम | मेक्सिको |
| हंगाम | खरीफ, उन्हाळा |
टॅगेट्स (झेंडा) पिकासाठी आवश्यक मृदा
टॅगेट्स (झेंडा) पीक लागवडीसाठी मुख्यतः सुप्रसिद्ध, सुपीक माती प्रकारची माती लागते तसेच जमिनीचा पीएच हा 6.0-7.5 असावा. जमिनीमध्ये जास्त प्रमाणात ऑरगॅनिक कंटेंट असेल तर याचा टॅगेट्स (झेंडा) पिकाच्या वाढीसाठी फायदा होतो.
टॅगेट्स (झेंडा) पिकासाठी बियाणे आणि लागवड
टॅगेट्स (झेंडा) पीक लावणी करत असताना संबंधित पिकामधील अंतर हे 30-45 सेमी x 30-45 सेमी इतके ठेवावे तसेच टॅगेट्स (झेंडा) पिकासाठी प्रति हेक्टर 2.5-3 किलो/हेक्टर बीज लागते. टॅगेट्स (झेंडा) लागवडी पूर्वी बीज प्रक्रिया केल्यास चांगला फायदा दिसून येतो. बीज प्रक्रियेच्या मदतीने झाडांची वाढ चांगली होते व रोगप्रतिकारक क्षमता वाढते.
टॅगेट्स (झेंडा) / Tagetes (Marigold) साठी आवश्यक जमीन आणि हवामान
टॅगेट्स (मॅरीगोल्ड), विविध कारणांसाठी वापरल्या जाणार्या फुलांच्या वनस्पतीसाठी 15-30 डिग्री सेल्सियस तापमान असलेल्या तापमानासह समशीतोष्ण ते उपोष्णकटिबंधीय हवामान आवश्यक आहे. हे 6.0-7.0 च्या तटस्थ पीएचसह किंचित अम्लीय ते तटस्थ पीएच असलेल्या चांगल्या निचरा झालेल्या चिकणमाती मातीत भरभराट होते. नांगरणी आणि हॅरोइंगसह नांगरलेली कामे मातीच्या तयारीसाठी आवश्यक आहेत. मार्च ते जून या कालावधीत मेरीगोल्ड सामान्यत: वसंत or तू किंवा उन्हाळ्याच्या सुरुवातीच्या महिन्यात लागवड केली जाते.
टॅगेट्स (झेंडा) चे महत्त्वाचे वाण
फ्रेंच मेरीगोल्ड, आफ्रिकन मेरीगोल्ड, अझ्टेक मेरीगोल्ड, सिग्नेट मेरीगोल्ड हे टॅगेट्स (झेंडा) पिकाचे महत्त्वाचे वान आहेत तसेच भौगोलिक रचनेनुसार Tagetes (Marigold) पिकाचे अन्य देखील वाण असतात. वेगवेगळ्या फुलझाडे चे वेगवेगळ्या परिसरामध्ये विविध प्रकारचे वाण अस्तित्वात असू शकतात.
टॅगेट्स (झेंडा) साठी खत व्यवस्थापन
टॅगेट्स (झेंडा) साठी विविध नैसर्गिक खतांचा उपयोग केला तर चांगला फायदा मिळतो जसे की गांडूळ खत, शेणखत यांचा नियमित वापर केला तर खरीफ, उन्हाळा मध्ये जमिनीचा पोत सुधारतो व आवश्यक 6.0-7.5 ph हा टॅगेट्स (झेंडा) पिकासाठी प्राप्त होतो तसेच आपण रासायनिक खतांचा देखील 30-45 सेमी x 30-45 सेमी प्रमाणात उपयोग करू शकतो त्यामध्ये नत्र, स्फुरद तसेच पालाश चा समावेश होतो.
टॅगेट्स (झेंडा) पीक उत्पन्न | Yeild of Tagetes (Marigold) in Marathi
टॅगेट्स (झेंडा) पिकामध्ये आपल्याला 1,000-2,000 उत्पन्न प्राप्त होते परंतु विविध भौगोलिक परिस्थिती तसेच हवामानाच्या परिस्थितीनुसार उत्पादनामध्ये बदल होऊ शकतो.
मला आशा आहे तुम्हाला हा लेख आवडला असेल जर तुम्हाला टॅगेट्स (झेंडा) लागवड माहिती विषयी संपूर्ण माहिती मिळाली असेल तर खाली कमेंट च्या माध्यमातून कळवा व काही सुधारणा आवश्यक असल्यास कमेंट करा तसेच लेख आवडल्यास शेअर करा.
